టెక్ట్స్ బుక్ పై మొహెంజోదారో 'డ్యాన్సింగ్ గర్ల్'... ఎన్సీఈఆర్టీపై విమర్శలు
- ఎన్సీఈఆర్టీ కొత్త పుస్తకంలో 'డ్యాన్సింగ్ గర్ల్' విగ్రహంపై వివాదం
- విగ్రహానికి దుస్తులు ఉన్నట్లు డిజిటల్గా మార్పు
- ఇది సెన్సార్షిప్ చర్యేనంటూ చరిత్రకారుల తీవ్ర విమర్శ
- ప్రత్యేక కారణమేమీ లేదని వివరణ ఇచ్చిన ఎన్సీఈఆర్టీ
- విమర్శల నేపథ్యంలో అసలు చిత్రాన్ని పునరుద్ధరించాలని ఆదేశాలు
జాతీయ విద్యా పరిశోధన, శిక్షణ మండలి (ఎన్సీఈఆర్టీ) ప్రచురించిన ఒక కొత్త పాఠ్యపుస్తకం తీవ్ర వివాదానికి దారితీసింది. 9వ తరగతి కోసం రూపొందించిన 'మధురిమ' అనే ఆర్ట్స్ ఎడ్యుకేషన్ పుస్తకంలో, సింధు లోయ నాగరికతకు చెందిన ప్రఖ్యాత 'డ్యాన్సింగ్ గర్ల్' (నాట్యకత్తె) విగ్రహం చిత్రాన్ని డిజిటల్గా మార్చి ప్రచురించారు. ఈ మార్పుపై చరిత్రకారులు, విద్యావేత్తల నుంచి తీవ్ర విమర్శలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
మొహెంజొదారోలో లభించిన సుమారు 4 అంగుళాల ఈ కాంస్య విగ్రహం, హరప్పా నాగరికత యొక్క కళాత్మకతకు, లోహ నైపుణ్యానికి ప్రతీకగా నిలుస్తుంది. ప్రస్తుతం ఢిల్లీలోని నేషనల్ మ్యూజియంలో ఉన్న ఈ నగ్న విగ్రహం, గత 25 ఏళ్లుగా ఎన్సీఈఆర్టీ పుస్తకాల్లో ఎలాంటి మార్పులు లేకుండానే ప్రచురితమవుతోంది. అయితే, జాతీయ విద్యా విధానం (NEP) కింద రూపొందించిన కొత్త పుస్తకంలో మాత్రం, విగ్రహం శరీరం పైభాగాన్ని షేడింగ్తో కప్పివేసి, దుస్తులు ధరించినట్లుగా మార్చారు.
ఈ మార్పుపై చరిత్రకారుడు మైఖేల్ డానినో తీవ్ర అభ్యంతరం వ్యక్తం చేశారు. "ఇది కచ్చితంగా సెన్సార్షిప్ చర్యే. విద్యార్థులకు అన్యాయం చేయడమే కాకుండా, లేని ఒక నకిలీ కళాఖండాన్ని సృష్టించడమే ఇది" అని ఆయన విమర్శించారు. భారతదేశంలోని దేవాలయాలు, ఇతర శిల్పాల్లో నగ్న, అర్ధనగ్న విగ్రహాలు ఎన్నో ఉన్నాయని ఆయన గుర్తుచేశారు. ఒక కళల పుస్తకంలోనే చారిత్రక కళాఖండం రూపాన్ని మార్చడం విడ్డూరంగా ఉందని పలువురు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
ఈ వివాదంపై ఎన్సీఈఆర్టీ డైరెక్టర్ దినేష్ ప్రసాద్ సక్లానీ స్పందిస్తూ, ఈ మార్పునకు ప్రత్యేక కారణం ఏమీ లేదని తెలిపారు. 6వ తరగతి సోషల్ సైన్స్ పుస్తకంలో అసలు చిత్రం ఉందని ఆయన పేర్కొన్నారు. మరోవైపు, సోషల్ మీడియాలో ఈ మార్పుపై తీవ్ర విమర్శలు వెల్లువెత్తాయి. ఇది చరిత్రను వక్రీకరించడమేనని పలువురు ఆరోపిస్తున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో, విమర్శల కారణంగా అసలు చిత్రాన్నే పునరుద్ధరించాలని ఎన్సీఈఆర్టీ ఆదేశాలు జారీ చేసినట్లు కూడా వార్తలు వస్తున్నాయి.
మొహెంజొదారోలో లభించిన సుమారు 4 అంగుళాల ఈ కాంస్య విగ్రహం, హరప్పా నాగరికత యొక్క కళాత్మకతకు, లోహ నైపుణ్యానికి ప్రతీకగా నిలుస్తుంది. ప్రస్తుతం ఢిల్లీలోని నేషనల్ మ్యూజియంలో ఉన్న ఈ నగ్న విగ్రహం, గత 25 ఏళ్లుగా ఎన్సీఈఆర్టీ పుస్తకాల్లో ఎలాంటి మార్పులు లేకుండానే ప్రచురితమవుతోంది. అయితే, జాతీయ విద్యా విధానం (NEP) కింద రూపొందించిన కొత్త పుస్తకంలో మాత్రం, విగ్రహం శరీరం పైభాగాన్ని షేడింగ్తో కప్పివేసి, దుస్తులు ధరించినట్లుగా మార్చారు.
ఈ మార్పుపై చరిత్రకారుడు మైఖేల్ డానినో తీవ్ర అభ్యంతరం వ్యక్తం చేశారు. "ఇది కచ్చితంగా సెన్సార్షిప్ చర్యే. విద్యార్థులకు అన్యాయం చేయడమే కాకుండా, లేని ఒక నకిలీ కళాఖండాన్ని సృష్టించడమే ఇది" అని ఆయన విమర్శించారు. భారతదేశంలోని దేవాలయాలు, ఇతర శిల్పాల్లో నగ్న, అర్ధనగ్న విగ్రహాలు ఎన్నో ఉన్నాయని ఆయన గుర్తుచేశారు. ఒక కళల పుస్తకంలోనే చారిత్రక కళాఖండం రూపాన్ని మార్చడం విడ్డూరంగా ఉందని పలువురు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
ఈ వివాదంపై ఎన్సీఈఆర్టీ డైరెక్టర్ దినేష్ ప్రసాద్ సక్లానీ స్పందిస్తూ, ఈ మార్పునకు ప్రత్యేక కారణం ఏమీ లేదని తెలిపారు. 6వ తరగతి సోషల్ సైన్స్ పుస్తకంలో అసలు చిత్రం ఉందని ఆయన పేర్కొన్నారు. మరోవైపు, సోషల్ మీడియాలో ఈ మార్పుపై తీవ్ర విమర్శలు వెల్లువెత్తాయి. ఇది చరిత్రను వక్రీకరించడమేనని పలువురు ఆరోపిస్తున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో, విమర్శల కారణంగా అసలు చిత్రాన్నే పునరుద్ధరించాలని ఎన్సీఈఆర్టీ ఆదేశాలు జారీ చేసినట్లు కూడా వార్తలు వస్తున్నాయి.